جستجو در سایت :   

گرایش :  شناسایی و مبارزه باعلف های هرز

عنوان : رشد و نمو و پراکنش بذر جو دره و خردل وحشی

دانشگاه شیراز

دانشکده کشاورزی

 پایان­نامه ­ی کارشناسی­ ارشد رشته شناسایی و مبارزه باعلف های هرز

 رشد و نمو و پراکنش بذر جو دره  (Hordeum spontaneum koch)
و خردل وحشی (Brassica kaber ( DC.))   

تحت تاثیر سطوح نیتروژن در گندم

 استاد راهنما

دکتر محمد صادق تقی زاده

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی گردد

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود می باشد)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل می باشد)

چکیده

 به مقصود ارزیابی تاثیرات سطوح نیتروژن بر رشد و نمو جو دره (Hordeum spontaneum Koch)و خردل وحشی (Brassica kaber (DC.))رشد یافته در گندم، یک آزمایش مزرعه­ای درسال زراعی90-1389 در ایستگاه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی داراب انجام گردید. آزمایش با بهره گیری از طرح بلوک های کامل تصادفی و بصورت فاکتوریل با آرایش 2× 4 تیمارها و سه تکرار اجرا گردید. تیمارها شامل نیتروژن به اندازه (0، 60 ،120 و240 کیلوگرم در هکتار) و دو نوع علف هرز (جو دره و خردل وحشی) بود. کود نیتروژن در سه مرحله رشد محصول ( کاشت، پنجه زنی و ساقه رفتن) و در هر مرحله بصورت یک سوم به کرتهای آزمایشی اضافه گردید .بذرهای جو دره وخردل وحشی با الگوی مربع و فاصله 60×60 سانتی متربین آنها کاشته شدند . با افزایش نیتروژن از 0تا240کیلوگرم در هکتار ارتفاع، تعداد پنجه و وزن خشک در جو دره وطول نهایی خورجین ، طول کل شاخه ها و وزن خشک در خردل وحشی به گونه معنی داری افزایش پیدا نمود (0.05p<). با افزایش سطح نیتروژن، تعداد و وزن بذر در هر دو علف هرز به گونه معنی داری، به ترتیب 116٪و 152٪افزایش پیدا نمود. با افزایش نیتروژن، زمان رسیدگی و زمان پراکنش بذر در جو دره به تعویق افتاد. با افزایش نیتروژن، محتوای نیتروژن درکاه وکلش و بذرجو دره به گونه معنی داری، به ترتیب 91 ٪ و 39 ٪ افزایش پیدا نمود. به علاوه، در خردل وحشی همچنان که مصرف نیتروژن افزایش پیدا نمود، نیتروژن بذر به گونه معنی داری تا 31٪ افزایش نشان داد. با افزایش سطح نیتروژن، مقدار جذب کل نیتروژن در بوته جو دره و خردل وحشی، به ترتیب 227٪ و 183٪ افزایش پیدا نمود. با افزایش سطح نیتروژن، جوانه زنی بذر در جو دره و خردل وحشی، به ترتیب 3 ٪ و 187٪ افزایش نشان داد. درکل این تغییرات به ایجاد تصمیم گیری­های مناسب در مدیریت علف های هرز کشاورزی در سامانه های زراعی کمک خواهد نمود.

 فهرست مطالب

 عنوان                                                                                                      صفحه

 فصل اول:مقدمه

 1-1-نظری بر علفهای هرز………………………………………………………………………………. 2

1-2-تأثیر نیتروژن در رشد و نمو گیاه………………………………………………………………………….. 3

1-3-پراکنش بذر……………………………………………………………………………………………………………… 3

1-4-خردل وحشی………………………………………………………………………………………………………….. 4

1-5- جو دره ………………………………………………………………………………………………………………….. 6

1-6-گندم ……………………………………………………………………………………………………………………….. 8

1-7-هدف از اجرای پژوهش………………………………………………………………………………………….. 8

فصل دوم :مروری بر پژوهش های انجام شده

 :دانلود فایل متن کامل پایان نامه در سایت sabzfile.com

2-1-اثر نیتروژن بر رشد و نمو علف های هرز……………………………………………………………… 11

2-2-اثر نیتروژن بر پراکنش بذر علفهای هرز……………………………………………………………….. 13

2-3-تاثیر حضور گیاه زراعی بر رشد و نمو و پراکنش بذر علف­های هرز………………….. 14

2-4-برهمکنش نیتروژن و گیاه زراعی………………………………………………………………………….. 16

 فصل سوم:مواد و روش ها

3-1- مشخصات محل اجرای آزمایش……………………………………………………………………………. 19

3-2- بارندگی و دما…………………………………………………………………………………………………………. 19

3-3-عملیات زراعی…………………………………………………………………………………………………………. 21

3-4- طرح آزمایشی………………………………………………………………………………………………………… 24

3-5-اندازه گیری های طی فصل رشد…………………………………………………………………………… 25

 فصل چهارم : نتایج و بحث

4-1- تاثیر سطوح نیتروژن بر خصوصیات مرفولوژیک………………………………………………….. 31

4-1-1- ارتفاع جو دره………………………………………………………………………………………………….. 31

4-1-2- ارتفاع خردل وحشی ……………………………………………………………………………………… 31

4-1-3- ارتفاع گندم…………………………………………………………………………………………………….. 32

4-1-4-تعداد پنجه در جو دره…………………………………………………………………………………….. 35

4-1-5- تعداد شاخه های فرعی در خردل وحشی ………………………………………………….. 36

4-1-6- طول کل شاخه های فرعی در خردل وحشی………………………………………………. 36

4-1-7- طول نهایی خورجین در خردل وحشی………………………………………………………… 38

4-2- تاثیر سطوح نیتروژن بر بعضی اجزاء عملکرد………………………………………………………. 39

4-2-1-تعداد بذر در بوته جو دره……………………………………………………………………………….. 39

4-2-2-تعداد بذر در بوته خردل وحشی…………………………………………………………………….. 40

4-2-3- تعداد بذر در بوته گندم…………………………………………………………………………………. 41

4-2-4-وزن بذر در بوته جو دره ………………………………………………………………………………… 44

4-2-5-وزن بذر در بوته خردل وحشی ……………………………………………………………………… 44

4-2-6-وزن بذر در بوته گندم ……………………………………………………………………………………. 46

4-3- تاثیر سطوح نیتروژن بر خصوصیات فیزیولوژیک………………………………………………… 49

4-3-1-شاخص سطح برگ………………………………………………………………………………………….. 49

4-3-2- تشعشع فعال فتوسنتزی………………………………………………………………………………… 50

4-3-3- وزن خشک تک بوته جو دره…………………………………………………………………………. 52

4-3-4- وزن خشک تک بوته خردل وحشی …………………………………………………………….. 53

4-3-5- وزن خشک تک بوته گندم……………………………………………………………………………. 54

4-4- تاثیر سطوح نیتروژن بر خصوصیات فنولوژیک……………………………………………………. 58

4-4-1-تاریخ گلدهی خردل وحشی……………………………………………………………………………. 58

4-4-2-رشد نیام در خردل وحشی ……………………………………………………………………………. 58

4-4-3- زمان رسیدگی جو دره…………………………………………………………………………………… 59

4-4-4-زمان رسیدگی خردل وحشی ………………………………………………………………………… 60

4-4-5- زمان رسیدگی گندم………………………………………………………………………………………. 61

4-4-6 زمان پراکنش بذر در جو دره…………………………………………………………………………… 64

4-4-7- زمان پراکنش بذر در خردل وحشی ……………………………………………………………. 66

4-5-تاثیر سطوح نیتروژن بر محتوای نیتروژن بافت ها……………………………………………….. 66

4-5-1- درصد نیتروژن کاه و کلش جو دره……………………………………………………………….. 66

4-5-2- درصد نیتروژن کاه و کلش خردل وحشی……………………………………………………. 67

4-5-3-درصد نیتروژن کاه و کلش گندم……………………………………………………………………. 67

4-5-4- درصد نیتروژن بذر جو دره……………………………………………………………………………. 70

4-5-5-درصد نیتروژن بذر خردل وحشی…………………………………………………………………… 70

4-5-6- درصد نیتروژن بذر گندم……………………………………………………………………………….. 71

4-5-7-جذب نیتروژن کل در تک بوته (کاه وکلش + بذر) گندم، جو دره و خردل

وحشی ……………………………………………………………………………………………………………. 73

4-6-تاثیر نیتروژن بر خصوصیات بذر علف هرز در نسل بعد………………………………………. 76

4-6-1- درصد جوانه زنی بذر جو دره ……………………………………………………………………….. 76

4-6- 2- درصد جوانه زنی بذر خردل وحشی ……………………………………………………………….. 77

نتیجه گیری………………………………………………………………………………………………………………. 80

نیازهای پژوهشی……………………………………………………………………………………….. 82

فهرست منابع……………………………………………………………………………………………… 83

-نظری بر علفهای هرز

مجموعه فاکتورهای محیطی و بیولوژی علفهای هرز تعیین کننده اندازه رقابتی می باشد که این گیاهان ناخواسته می توانند پیش روی گیاه زراعی از خود نشان دهند. خصوصیاتی نظیر توانایی تولید مثل سریع، رشد سریع از مرحله گیاهچه ای تا تولید مثل، انعطاف پذیری فنوتیپی، تحمل زیاد نسبت به گوناگونی محیط همگی بستگی به گونه علف هرز دارند (بیکر،1974).

علفهای هرز اغلب بعنوان تهدید جدی در تولید محصولات کشاورزی ارگانیک شناخته شده اند(پنفولد و همکاران،1995؛ استون هس و همکاران،1996؛کلارک و همکاران،1998). بیم از کنترل غیر موثر علف هرز همواره بعنوان یکی از موانع اصلی در پذیرش تبدیل کشاورزی سنتی به ارگانیک توسط کشاورزان بوده می باشد(بوریدج و نایلور،1999). علفهای هرز فقط یک درصد از کل گیاهان کره زمین را تشکیل می دهند با این حال زیان اقتصادی سنگینی وارد میسازند. زیمدال (2007)زیانهای علف هرز را به نه گروه تقسیم کرده می باشد:رقابت با گیاهان زراعی، افزایش هزینه تولید،کاهش کیفیت محصولات زراعی و دامی، افزایش هزینه فرآوری، ایجاد معضلات در مدیریت آبها، ایجاد معضلات برای سلامت بشر،کاهش ارزش اراضی، کاهش گزینه های گیاهان زراعی برای کشت و کاهش ارزش زیباشناسی.مقاومت علفهای هرز به علفکش ها و تغییر گونه ای جمعیت علف های هرز امروزه تبدیل به چالش جدید برای کشاورزی شده می باشد. بدلیل پیچیدگی در جمعیت علف های هرز، رهیافتهای تلفیق شده در مدیریت علف هرز به کاهش اثرات اقتصادی و بهبود شیوه های کنترل علف هرز کمک می ‌کند(بوهلر،2002). در این راستا شناخت دقیق عکس العمل های رشدی علفهای هرز به مدیریت هر چه بهتر آنها منجر خواهد گردید.

امروزه اغلب دانشمندان بر این باورند که درک کاملی از سامانه های بیولوژیک پیچیده مانند اکوسیستمهای زراعی نیازمند یک رهیافت جامع میباشد(کانوی،1987؛ایکرد،1993). برهمکنش های گیاه زراعی و علف هرز و پویایی جامعه علفهای هرز تا حد زیادی میتواند تحت تاثیر استراتژِی مصرف عناصر غذایی در مزرعه باشد.رهاسازی سریع عناصر غذایی، اغلب به سود علفهای هرزی می باشد که قادرند این مواد مغذی را در مراحل اولیه رشد سریعتر و کارآمدتر از گیاه زراعی مصرف کنند (جورنسگارد،1996؛لیبمن و دیویس،2000). مدیریت کاربرد عناصر غذایی به نحوی که گیاه زراعی در مقایسه با علف هرز سود بیشتری ببرد احتمالا رقابت پذیری گیاه زراعی را برای سایر منابع که از جهات دیگر برای علفهای هرز فراهم می باشد بهبود می بخشد(کرکلند و بکی، 1998).

1-2-تأثیر نیتروژن در رشد و نمو گیاه

نیتروژن بعنوان یک عنصر پر مصرف به گونه معمول به خاک اضافه میشود تا عملکرد گیاه زراعی را افزایش دهد، اگرچه اثبات نشده می باشد که تغییر سطوح نیتروژن خاک همیشه فرایندهای دموگرافیک و برهمکنش های رقابتی علف هرز و گیاه زراعی را تغییر می دهد(رائن و جانسون، 1999).بسیاری از علفهای هرز مصرف کنندگان اصلی نیتروژن بوده و پس در کاهش سهم جذب نیتروژن بوسیله گیاه زراعی توانا هستند(قاسم،1992). به همین دلیل رشد بسیاری از گونه های علفهای هرز در مقایسه با گیاه زراعی بیشتر می باشد(مورالس پاین و همکاران، 1998؛ سوپاسیلاپا و همکاران، 1992).

نیتروژن برجنبه های گوناگون رشد گیاه مانند تعداد شاخه فرعی در بوته، جوانه گل در گیاه و افزایش طول ساقه ، تعداد گل در هر شاخه،وزن گیاه،شاخص سطح برگ، وزن غلاف و تعداد دانه در گیاه تاثیر می گذارد(تایلر و همکاران ،1991). شناسایی عکس العمل علفهای هرز مختلف (مثلا پهن برگ و باریک برگ) به سطوح نیتروژن در سامانه های گیاهان زراعی می تواند کمک موثری به شناخت روابط اکولوژیک حاکم بین علف هرز و گیاه زراعی نماید.

 1-3-پراکنش بذر[1]

پراکنش بذر، عبارتست می باشد از جدا شدن بذر از گیاه مادری و حرکت مکانی آن و نهایتاً رسیدن به مقصد نهائی که این ممکن می باشد به دو صورت فعال[2]( با نیروی باد، باران) و غیر فعال[3]( در مورد بذور سنگین) انجام گردد(کازنس و همکاران ، 2008).

پراکنش بذر بعنوان یکی از فاکتورهای مهم موثر در تقویت جوامع علف هرز ، اندازه انتشار جمعیت ، توزیع مکانی و طول دوره قابلیت زنده بودن جمعیت این گیاهان توصیف شده می باشد (هارپر ، 1977؛ ناتان ومولر- لاندانو، 2000). مطالعه پراکنش بذر علفهای هرز در سامانه های کشاورزی برای ایجاد کلونی در مکانهای غیر تصرف شده در داخل مزرعه یا اطراف آن بسیار مهم می باشد. پراکنش بذر تحت تاثیر فاکتورهای مختلفی مانند مرفولوژی بذر[4] ، ساختار گیاه[5]، عوامل بیرونی [6] و موقعیت  مکانی بذور[7] می باشد (دو نوهی، 1998؛ گرسا و هالت، 1995 ؛ هارپر، 1977). موقعیت مکانی بذور بر روی گیاه که مخصوصا الگوهای پراکنش بذور سنگین [8] (مانند ترب وحشی) را تحت تاثیر قرار می دهد، توسط صفات مرفولوژیک گیاه مادری تعیین می گردد (کازنس و راولینسون،2001)که این به نوبه خود تحت تاثیر شرایط محیطی رشد (نظیر عناصر غذایی ) قرار می گیرد.

پراکنش بذور در گیاه مادری بویژه در گونه های رشد نا محدود[9] در طول یک دوره زمانی (مثلا چند هفته ای) ممکن می باشد انجام گردد. این موضوع باعث می گردد فرایندهای پراکنش بذر در معرض یک محدوده وسیع شرایط محیطی در طول دوره پراکنش قرار گیرد(گوترمن، 2000). همچنین رسیدگی بذور در زمان های متفاوت، ممکن می باشد آنها را در معرض عوامل متنوع پراکنش نظیر بادهای موسمی یا برداشت همزمان با گیاه زراعی قرار داده و بر مسافت انتشار بذر تاثیر بگذارد(کازنس و مورتیمر ، 1995). تغییر شرایط محیطی می تواند تغییرات موثری بر این فرایند داشته باشد.

1-4-خردل وحشی[10]

 خردل وحشی علف هرز یکساله زمستانه از خانواده شب بو[11]می باشد (شکل1-1).ریشه اصلی باریک،بسیار منشعب،ساقه راست،100-20 سانتیمتر ارتفاع، دارای برگهای متناوب، گلها زرد رنگ با 4 گلبرگ و 4 کاسبرگ می باشد. خردل وحشی  دارای مسیر فتوسنتزی C3می باشد (هولم و همکاران، 1997).گل آذین آن انتهایی و خوشه ای می باشد و میوه آن از نوع خورجین[12] می باشد که توانایی تولید 2000 تا 3000 بذر در هر بوته را دارد. تعداد کروموزوم خردل وحشی 9=n و18=n2است (وارویک و همکاران، 2000).

این گیاه به دامنه وسیعی از درجات حرارت، 48-15 درجه سانتیگراد، سازگاری دارد.خردل وحشی از نظر واکنش به طول روز، گیاهی روز بلند به شمار می رود، هر چند قادراست چرخه زندگی خود را هم در روزهای بلند و هم روزهای کوتاه کامل نماید (هانگ و همکاران، 2001). این گیاه خود ناسازگار بوده و گرده افشانی آن بوسیله بسیاری از گونه های حشرات انجام میشود(مولیگان و بایلی، 1975). بطور کلی این علف هرز در بیشتر مناطق جهان دیده میشود و به عنوان یک علف هرز جدی در غلات،چغندرقند،ذرت و کلزا گزارش شده می باشد. با در نظر داشتن اینکه خردل وحشی حداکثر سطح برگ خود را زودتر (45 تا 50 روز پس از جوانه زنی ) از بسیاری از گونه های زراعی تشکیل میدهد از قدرت رقابت بالاتری برای کسب نور برخوردار بوده و از این طریق خسارتهای جبران ناپذیری بر گونه های زراعی وارد می سازد(هولم و همکاران،1997).

بطور کلی گونه های خردل به 8/9 کیلوگرم عناصر غذایی برای تولید ماده خشک به همان اندازه نیاز دارند (زیمدال، 2007). خردل وحشی به دلیل گستردگی سیستم ریشه، رقیب سختی برای گندم در جذب مواد غذایی و آب به شمار می رود. در ارتباط با بهره مندی خردل وحشی با افزایش سطح نیتروژن مطالعات زیادی انجام شده می باشد. در یک مطالعه بر روی توانایی رقابتی سه گونه علف هرز در شرایط رشدی مخلوط با خردل وحشی، افزایش تجمع ماده خشک در بوته و بازده بالای تولید بذر در خردل وحشی گزارش گردید ( بلک شا و دکر، 1988).

 

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   دانلود پایان نامه ارشد:تعیین میزان عناصر سنگین در سبزیجات کشت شده در خاک‌های آلوده به هیدرو‌کربن‌های نفتی در برخی مزارع استان خوزستان

جو دره (جو وحشی[14]) گیاهی یکساله زمستانه، از خانواده غلات (گرامینه)که چرخه زندگی آن با بذر در پاییز(در بعضی از مناطق اوایل و اواسط پاییز) ودر بیشتر مناطق در زمستان شروع و با تولید بذر در اوسط یا اوخر بهار چرخه زندگی خود را کامل می کند (شکل1-2). بیشترین تولید پنجه در آن 25 وکمترین آن 5 عددگزارش شده می باشد.جو دره را می توان یک علف هرز گواه(علف هرزی که توانایی بسیار مناسبی پیش روی استرس های خشکی باتوجه به شرایط اقلیمی آن منطقه دار باشد) نامید. زیرا این علف هرز به خوبی خود را با شرایط خشکی وقف می دهد و دارای دوره رشد کمتری نسبت به محصول همراه آن می باشد،در زمانی که محصول گندم به آب زیادی نیاز دارد مراحل رسیدگی خود را به پایان رسانده می باشد (کهنسال و همکاران، 1386). شاید بتوان یکی از علل بقای علف هرز جو دره در تنش های شدید رطوبتی را به قدرت این گیاه در نگهداری سرعت فتوسنتز خود و سازگاری فیزیولوژیک بیشتر این گیاه در شرایط تنش ربط داد. کاهش بیشتر اندازه تعرق گندم در شرایط تنش نسبت به جو دره نیز یکی از دیگر از مکانیسم های بقای علف هرز جودره در شرایط تنش می باشد به این دلیل که
جو دره با مصرف آب بیشتر نسبت به گندم توانایی بقای خود را بالا می برد (عدالت و غدیری، 1387).جو دره دیپلوئید،خودگشن ودارای تنوع ژنتیکی بالایی می باشدبه طوری که دامنه ی وسیعی از زیستگاههای مختلف را می تواند اشغال کند. این علف هرز در اکثر کشورهای خاور میانه نظاره شده می باشد (سولمان ، 2000 ). دامنه ی پراکنش و گسترش آن در ایران در اکثر مناطق نظاره شده می باشد اما نواحی شمال غرب و شمال شرقی وغرب، جنوب غربی و جنوب پراکنش بیشتری دارد. بیشترین تراکم آن مربوط به استانهای فارس،قزوین،خراسان، خوزستان و تبریز می باشد(کشاورز و همکاران، 1385).ساقه ی آن ایستاده،علفی و ماشوره ای و با ارتفاع 120 سانتیمتر می باشد که البته در شرایط مختلف متفاوت می باشد به طوری که در اکثر مزارع مورد مطالعه، ارتفاع آن بیشتر از ارتفاع گندم می باشد.برگهای آن تخت،باریک،نوک دار،زبانک کوتاه وگوشوارک نسبتا آزاد می باشد. گردش برگها در مرحله ی گیاهچه ای به سمت راست می باشد.سیستم ریشه ای آن افشان بوده و گل آذین آن سنبله، برگشته، متراکم و با محوری شکننده و بی دوام می باشد. بندها مسطح که در کناره ها مژه دار می باشند سنبلچه ها تک گل و در روی کمانهای محوری سه به سه قرار گر فته اند. پوشه ها در فشی، سیخک مانند و سیخک پوشینه 15-7 سانتیمتر می باشدو دارای قاعده سخت می باشد(میرکمالی، 1383). پراکنش بذر(شکل1-3)، معمولا در عرض چندین متر از گیاه مادری محدود شده، هر چند بذرها توسط حیوانات و کمباین در زمان برداشت به فواصل دورتر[15] حمل میشوند(زوهری،1969). مطالعات فیزیولوژی رشد در مورد جو دره نشان داد که در شرایط  محیطی مختلف دارای بیوماس متفاوتی می باشند.از علت های متفاوت بودن بیوماسها می توان به متفاوت بودن توده ی بذری،زمان جوانه زنی وتنوع در سرعت رشد نسبی اظهار نمود(کلندر و همکاران، 1997 ).

تعداد صفحه :113

قیمت : 14700 تومان

بلافاصله پس از پرداخت لینک دانلود فایل در اختیار شما قرار می گیرد

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می گردد.

پشتیبانی سایت :        ****       serderehi@gmail.com

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

***  **** ***